Nowe publikacje
Leki
Ceftriakson
Ceftriakson jest antybiotykiem cefalosporynowym trzeciej generacji. Ma właściwości bakteriobójcze, które rozwijają się, gdy wiązanie błon komórkowych bakterii jest spowolnione.
Lek acetyluje transpeptydazy związane ze ścianą komórkową, niszcząc w ten sposób usieciowanie peptydowych glikanów, co pomaga wzmocnić wytrzymałość ścian komórkowych. Lek wykazuje szeroki zakres aktywności przeciwdrobnoustrojowej, który obejmuje różnorodne beztlenowce z tlenowcami, a także bakterie Gram-dodatnie i Gram-ujemne.
Wskazania Ceftriakson
Lek stosuje się w przypadku następujących schorzeń:
- zakażenia dróg oddechowych (np. rozwój zapalenia płuc );
- zmiany chorobowe narządów laryngologicznych;
- choroby związane z cewką moczową, nerkami i narządami płciowymi (w tym rzeżączka );
- zapalenie opon mózgowych;
- zakażenie warstwy podskórnej i naskórka;
- zaburzenia w obrębie narządów otrzewnowych (np. zapalenie otrzewnej);
- zakażenia u osób o obniżonej odporności;
- zmiany w pęcherzyku żółciowym;
- zakażenia kości i stawów;
- zmiany ranne;
- sepsa (ogólne zakażenie);
- rozsiana borelioza odkleszczowa (wczesne lub późne stadia patologii).
Ponadto przepisuje się go w celu zapobiegania wystąpieniu zakażeń po zabiegach chirurgicznych w obrębie dróg żółciowych, moczowych, układu pokarmowego lub narządów płciowych (wyłącznie w przypadku podejrzenia lub rozpoznania zakażenia).
Farmakodynamika
Ceftriakson wykazuje aktywność przeciwko następującym drobnoustrojom:
- gronkowiec złocisty wrażliwy na metycylinę, Streptococcus agalactiae (podkategoria B i β-hemolizujący), Streptococcus pyogenes (β-hemolizujący, a także podgrupa A) oraz paciorkowce β-hemolizujące nienależące do podkategorii A ani B;
- pneumokoki, paciorkowce zieleniące, gronkowce koagulazooporne, Alcaligenes faecalis, mikroorganizmy alkanopodobne, Acinetobacter anitratus i Borrelia burgdorferi, a także Acinetobacter lwoffi, Enterobacter cloacae i Aeromonas hydrophila;
- Escherichia coli, Citrobacter freundii, Enterobacter z Haemophilus influenzae, Alcaligenes odorans, pałeczka Ducreya i Capnocytophaga spp., a ponadto Citrobacter diversus, Klebsiella oxytoca, Moraxella z Moraxella catarrhalis i Enterobacter aerogenes;
- Haemophilus parainfluenzae, Klebsiella pneumoniae, Pasteurella multocida, Meningococcus z Neisseria gonorrhoeae, Hafnia alvei, pałeczka Morgana z Proteus mirabilis i Proteus vulgaris oraz Moraxella osloensis z Proteus penneri;
- plesiomonas shigelloides, salmonella, serratia z serratia marcescens, providencia z pseudomonas, fluorescencyjna pseudomonas, providencia roettgerii, shigella z bacteroides i Salmonella typhi;
- Bacillus Plauta, fusobakterie, peptostreptokoki, yersinia z yersinia enterocolitica, vibrios, clostridia (z wyłączeniem Clostridium difficile) i Gaffkia anaerobica.
Farmakokinetyka
Charakterystyka farmakokinetyczna ceftriaksonu nie jest liniowa. Główne właściwości związane z ogólnymi parametrami leku (syntetyzowanym białkiem i wolnym ceftriaksonem), z wyjątkiem okresu półtrwania, są determinowane przez wielkość dawki. [ 27 ]
- Wchłanianie
Wartości Cmax wewnątrzplazmatyczne po podaniu 1000 mg leku wynoszą 81 mg/l i obserwuje się je po 2-3 godzinach od momentu podania. Przy jednokrotnych dożylnych wlewach 1 i 2 g leku, po pół godzinie obserwuje się wartości odpowiednio 168,1±28,2 i 256,9±16,8 mg/l.
Poziom AUC wewnątrzplazmatycznego jest taki sam w przypadku wstrzyknięć dożylnych i domięśniowych. Tak więc biodostępność leku podawanego domięśniowo wynosi 100%.
- Procesy dystrybucyjne
Objętość dystrybucji leku wynosi 7-12 litrów. Po użyciu lek z dużą prędkością przedostaje się do płynu tkankowego, w którym wskaźniki bakteriobójcze dla wrażliwych drobnoustrojów są przechowywane przez następne 24 godziny.
Po podaniu dawki leczniczej 1000-2000 mg składnik ten dobrze przenika do różnych płynów wraz z tkankami. W okresie ponad 24 godzin poziom leku jest znacznie wyższy niż minimalne wartości hamujące dla większości czynników zakaźnych w ponad 60 płynach z tkankami (w tym w drogach żółciowych, uchu środkowym, kościach, sercu z błoną śluzową nosa, wątrobie, płynie opłucnowym, płucach, wydzielinach prostaty i błonie maziowej z płynem mózgowo-rdzeniowym).
Ceftriakson ulega odwrotnej syntezie z albuminą (należy zauważyć, że szybkość syntezy maleje wraz ze wzrostem stężenia - na przykład spada z 95% w przypadku stężenia w osoczu poniżej 0,1 g/l do 85% w przypadku stężenia 0,3 g/l). Niskie wartości albuminy w płynie tkankowym powodują, że część wolnego ceftriaksonu w jego wnętrzu ma wyższą wartość niż stężenia wewnątrzplazmatyczne.
Lek ma zdolność przenikania przez błony mózgu dotknięte stanem zapalnym u dziecka (również u noworodka). Wartości Cmax w płynie mózgowo-rdzeniowym obserwuje się po 4 godzinach od wstrzyknięcia i wynoszą średnio 18 mg/l przy porcjach 0,05-0,1 g/kg.
Lek przenika przez łożysko i jest wydzielany w niewielkich stężeniach do mleka kobiecego (3-4% stężenia w osoczu matki po 4-6 godzinach).
- Procesy wymiany
Lek nie bierze udziału w ogólnym metabolizmie – ceftriakson pod wpływem mikroflory jelitowej ulega przekształceniu do nieaktywnych metabolitów.
- Wydalanie
Wartości klirensu systemowego leków mieszczą się w granicach 10-22 ml na minutę. Poziom klirensu wewnątrznerkowego wynosi 5-12 ml na minutę.
50-60% jest wydalane w postaci niezmienionej przez nerki, a kolejne 40-50% (również niezmienione) jest wydalane z żółcią. Okres półtrwania wynosi około 8 godzin.
[ 28 ], [ 29 ], [ 30 ], [ 31 ], [ 32 ], [ 33 ], [ 34 ], [ 35 ], [ 36 ]
Dawkowanie i administracja
Lek należy podawać dożylnie lub domięśniowo. Przed rozpoczęciem kuracji należy wykluczyć możliwość wystąpienia reakcji alergicznej poprzez wykonanie testu naskórkowego.
U młodzieży powyżej 12 lat lub o masie ciała >50 kg i u dorosłych stosuje się 1000-2000 mg raz na dobę (co 24 godziny). W przypadku słabego działania leku lub ciężkiej infekcji dopuszczalne jest zwiększenie dawki dobowej do 4000 mg.
W przypadku noworodków poniżej 14. dnia życia (urodzonych o czasie lub przedwcześnie) należy stosować dawkę 20–50 mg/kg raz dziennie. W przypadku dzieci powyżej 15. dnia życia i do 12. roku życia wymagane jest stosowanie dawki 20–80 mg/kg raz dziennie.
Dawkę 50 mg/kg lub wyższą podaje się dożylnie w infuzji (trwającej co najmniej pół godziny).
Należy kontynuować antybiotykoterapię jeszcze przez 48–72 godziny od momentu powrotu wyników badań i temperatury do normy.
- Aplikacja dla dzieci
Leku nie wolno przepisywać wcześniakom (w wieku poniżej 41 tygodni, biorąc pod uwagę wiek ciążowy, a także wiek po urodzeniu), a także w przypadku hiperbilirubinemii u noworodka (zwłaszcza wcześniaka). Wynika to z faktu, że lek może wypierać bilirubinę z syntezy z albuminą, co prowadzi do encefalopatii indukowanej bilirubiną.
Leku nie zaleca się noworodkom poniżej 28. dnia życia w przypadku stosowania dożylnych płynów zawierających wapń (w tym żywienia pozajelitowego), gdyż może to powodować wytrącanie się osadu soli wapniowych leku.
Stosuj Ceftriakson podczas ciąży
Skutki uboczne Ceftriakson
Główne skutki uboczne:
- zmiany zakaźne: grzybica narządów płciowych, wtórne zakażenia grzybicze oraz zakażenia wywołane działaniem opornych drobnoustrojów;
- zaburzenia czynności limfy i krwi: leukopenia, trombocytopenia lub granulocytopenia, eozynofilia, zwiększone wartości PT, niedokrwistość hemolityczna, agranulocytoza, zaburzenia krzepnięcia i zwiększone stężenie kreatyniny;
- problemy z trawieniem: zapalenie języka, zablokowanie dróg żółciowych, biegunka, zapalenie trzustki, zapalenie jamy ustnej i nudności. Czasami rozwija się rzekomobłoniaste zapalenie jelit (spowodowane przez Clostridium difficile);
- dysfunkcja dróg żółciowych: kamica żółciowa, odkładanie się soli wapnia w pęcherzyku żółciowym i zwiększone stężenie enzymów wątrobowych (ALT, ALP i AST) we krwi;
- zmiany w obrębie warstwy podskórnej i naskórka: obrzęk, rumień wielopostaciowy, wysypka, wykwity skórne, TEN, pokrzywka, alergiczne zapalenie skóry i świąd;
- problemy z oddawaniem moczu: krwiomocz, skąpomocz, niewydolność nerek, cukromocz i tworzenie się kamieni w nerkach;
- zaburzenia układowe: ból głowy, gorączka, dreszcze, objawy anafilaktoidalne lub anafilaktyczne oraz zawroty głowy;
- objawy miejscowe: czasami występuje zapalenie ściany żylnej. Takiego zaburzenia można uniknąć, podając lek domięśniowo, z małą szybkością (przez 2-4 minuty). Należy wziąć pod uwagę, że podanie domięśniowe bez użycia lidokainy będzie niezwykle bolesne;
- Zmiany w danych z badań laboratoryjnych: fałszywie dodatni wynik testu Coombsa. Podobnie jak inne antybiotyki, ceftriakson może powodować fałszywie dodatni wynik testu na galaktozemię i wykrywanie cukru w moczu. Z tego powodu podczas terapii glukozuria musi być oznaczana za pomocą alternatywnej metody enzymatycznej.
Interakcje z innymi lekami
Rozpuszczalników zawierających Ca (w tym roztworów Hartmanna lub Ringera) nie można stosować do procedury rekonstytucji leku w fiolkach lub późniejszego rozpuszczania rekonstytuowanego płynu do wstrzyknięć dożylnych, ponieważ może utworzyć się osad. Ponadto, osady soli Ca ceftriaksonu mogą tworzyć się podczas mieszania substancji z płynami zawierającymi Ca w jednej infuzji.
Ceftriaksonu nie należy stosować w połączeniu z płynami dożylnymi zawierającymi Ca do ciągłej infuzji (np. płyny do żywienia pozajelitowego) przez system typu Y. Jednak u wszystkich pacjentów, z wyjątkiem noworodków, lek i płyny zawierające Ca można stosować sekwencyjnie, jeden po drugim (pod warunkiem, że system zostanie dokładnie przepłukany odpowiednim płynem pomiędzy zabiegami).
Badania in vitro z wykorzystaniem osocza krwi pępowinowej dorosłych pacjentów wykazały, że u noworodków istnieje większe prawdopodobieństwo tworzenia się osadów soli wapniowych leku.
Podawanie leku razem z antykoagulantami doustnymi może nasilać działanie przeciw witaminie K, a także prawdopodobieństwo wystąpienia krwawienia. W okresie terapii lekiem i po jej zakończeniu należy regularnie monitorować wskaźniki INR i odpowiednio dostosowywać dawkę antywitamin K.
Istnieją sprzeczne informacje dotyczące potencjalnego nasilenia toksyczności nerkowej aminoglikozydów podawanych z cefalosporynami. Zaleca się uważne monitorowanie poziomu aminoglikozydów (i funkcji nerek) w przypadku takich połączeń.
Badania in vitro leków z użyciem chloramfenikolu wykazały rozwój efektów antagonistycznych. Znaczenie kliniczne tych ustaleń nie zostało ustalone.
Jednoczesne stosowanie z probenecydem nie powoduje zmniejszenia wydalania ceftriaksonu.
Analogi
Analogami leku są Loraxon, Avexon, Diacef, Maxon z Alvobakiem, Promocef i Alcison z Belcefem, a oprócz tego Cefotaxime, Spectracef, Cephalexin z Ceftraxem i Cefaxone z Cefosinem. Ponadto na liście znajdują się Oframax, Amoxiclav, Cefantral, Blitsef i Noraxone, Ceftazidime z Auroxonem, Sorcef i Emsef 1000 z Denicefem, a także Cedoxim, Lendacin, Cefantral i Cedex.
[ 60 ], [ 61 ], [ 62 ], [ 63 ], [ 64 ], [ 65 ]
Recenzje
Ceftriakson jest obecnie uważany za dość popularny lek. Pacjenci w swoich recenzjach zwracają uwagę głównie na wysoką jakość działania leku, która pozwala na szybką ulgę w stanach chorobowych już od pierwszego dnia leczenia.
Wśród wad większość komentarzy wymienia bardzo silny ból wykonywanych zastrzyków - zarówno w trakcie samego zabiegu, jak i przez jakiś czas po jego zakończeniu. W przypadku podania dożylnego ból odczuwany jest wzdłuż żyły.